Teolupus Akademik Katkılarını Sürdürüyor: Yapay zekânın iç denetim faaliyetlerine etkisini ele alan kapsamlı çalışma, TİDE Academia Research Dergisi’nde yayımlandı.
Dijital dönüşümün hız kazandığı günümüzde işletmeler yalnızca teknolojik altyapılarını değil, denetim ve yönetişim anlayışlarını da yeniden şekillendiriyor. Bu dönüşümün merkezinde yer alan yapay zekâ teknolojileri, iç denetim süreçlerinde daha hızlı, veri odaklı ve proaktif bir yaklaşımın önünü açarken, beraberinde yeni risk alanlarını da gündeme getiriyor.
Bu kapsamda Alp Buluç ve Dr. Burak Saykal tarafından hazırlanan “Yapay Zekânın İç Denetim Faaliyetlerine Etkisi: Fırsatlar, Riskler ve Kurumsal Yönetişim Perspektifi” başlıklı derleme çalışma, TİDE Academia Research Dergisi’nin 2026 yılı 8. sayısında yayımlandı. Çalışma, yapay zekâ teknolojilerinin iç denetim faaliyetlerine etkisini yalnızca teknolojik açıdan değil; risk yönetimi, veri yönetişimi, etik ilkeler ve kurumsal yönetişim boyutlarıyla birlikte ele alıyor.
İç Denetimde Yeni Dönem: Sürekli Denetim ve Veri Odaklı Yaklaşım
Araştırmada, geleneksel iç denetim anlayışının yerini giderek daha fazla yapay zekâ destekli, sürekli izleme esasına dayanan denetim modellerine bıraktığı vurgulanıyor. Büyük veri analitiği, makine öğrenmesi ve gelişmiş algoritmalar sayesinde denetim süreçlerinin daha hızlı yürütülebildiği, risklerin erken tespit edilebildiği ve karar alma süreçlerinin daha etkin hale geldiği ifade ediliyor.
Makaleye göre yapay zekâ destekli iç denetim uygulamaları;
- Büyük veri setlerini kısa sürede analiz edebiliyor,
- Sürekli denetim yaklaşımıyla gerçek zamanlı izleme sağlayabiliyor,
- Risklerin erken belirlenmesine katkı sunuyor,
- İnsan kaynaklı hata oranını azaltıyor,
- Denetim süreçlerinde verimlilik ve doğruluğu artırıyor.
Bu özellikler sayesinde iç denetim faaliyetleri, yalnızca geçmişi değerlendiren bir yapı olmaktan çıkarak geleceğe yönelik öngörüler geliştirebilen stratejik bir fonksiyona dönüşüyor.
Teknolojik Dönüşüm Beraberinde Yeni Sorumluluklar Getiriyor
Çalışmada yalnızca yapay zekânın sunduğu fırsatlar değil, işletmelerin dikkat etmesi gereken risk alanları da kapsamlı şekilde değerlendiriliyor.
Özellikle;
- veri güvenliği,
- kişisel verilerin korunması,
- algoritmik önyargılar,
- etik kullanım,
- şeffaflık,
- hesap verebilirlik,
- kurumsal yönetişim
başlıklarının yapay zekâ çağında iç denetim faaliyetlerinin temel gündem maddeleri haline geldiği belirtiliyor. Bu nedenle güçlü veri yönetişimi ve etkin kurumsal yönetişim mekanizmalarının oluşturulmasının kritik önem taşıdığı vurgulanıyor.
Geleceğin İç Denetçisi Nasıl Olmalı?
Araştırmanın dikkat çeken bölümlerinden biri de dijital dönüşüm sürecinde iç denetçilerin sahip olması gereken yeni yetkinlikler üzerine odaklanıyor.
Buna göre geleceğin iç denetçilerinin;
- veri analitiği,
- yapay zekâ teknolojileri,
- siber güvenlik,
- veri yönetişimi,
- istatistiksel analiz,
- etik ve algoritmik farkındalık
alanlarında yetkinliklerini geliştirmeleri gerektiği ifade ediliyor. Böylece iç denetim fonksiyonu yalnızca kontrol sağlayan bir yapı olmaktan çıkarak işletmelerin stratejik karar alma süreçlerine doğrudan katkı sunan bir fonksiyon haline geliyor.
Dijital Dönüşümde Kurumsal Güvenin Anahtarı: Yapay Zekâ ve Güçlü Yönetişim
Çalışmanın sonuçları, yapay zekâ teknolojilerinin doğru yönetişim ilkeleriyle desteklendiğinde iç denetim faaliyetlerinin etkinliğini önemli ölçüde artırabileceğini ortaya koyuyor.
Ancak sürdürülebilir bir dijital dönüşüm için teknolojik altyapının yanı sıra veri güvenliği, etik ilkeler, insan gözetimi ve kurumsal yönetişim mekanizmalarının birlikte geliştirilmesi gerektiğinin altı çiziliyor. Bu yaklaşımın yalnızca denetim süreçlerini değil, işletmelerin uzun vadeli kurumsal dayanıklılığını ve rekabet gücünü de desteklediği belirtiliyor.
